Gevelmetselwerk in een vochtige zilte lucht klimaat neemt meer zout op afhankelijk van de porositeit van de baksteen en voegwerk. Zout trekt weer vocht aan en houdt deze langer vast.  

Zouten In Gevelmetselwerk

Gebouwen met metselwerk langs de Noordzee kust zijn vaak extra kwetsbaar door aanwezigheid van zouten die in het metselwerk getrokken zijn of zouten die reeds aanwezig waren tijdens het bouwen en metselen met metselmortel (specie) destijds waarin duinzand werd toegepast als aggregaat. Het zeeklimaat met zilte lucht en seizoensgebonden terugkerende hoge luchtvochtigheid, zorgt dus voor langdurig vochtverzadigd metselwerk.

In een vochtig zilte lucht klimaat neemt baksteen en voegwerk meer zout op afhankelijk van de porositeit en ouderdom. Zout trekt weer vocht aan en houdt deze langer vast. De gevolgen van een langdurige en aanhoudende situatie met natte gevels zijn bekend; zoals het uitspoelen van bindmiddelen en verschralen van de mortel (degradatie) en het roesten van stalen ankers en/of profielstaal. De gevolgen bij spouwmuurconstructies zijn meestal het door-roesten van stalen spouwankers en het uitzakken van nat geworden isolatiematerialen met als gevolg thermisch warmteverlies.

Een indicatie van dat er zouten in gevelmetselwerk aanwezig zijn, kun je herkennen aan natte en droge delen in gevels langs de kust terwijl het enige tijd niet geregend heeft en dat gevels zijn vervormd (bolling of uitbuiken) en/of schoorstenen die niet meer recht staan.

Zouten in gevels van baksteen metselwerk blijven meestal inert door aanwezigheid van vocht, tenzij droge hete zomers, zoals in 2020 en 2021 (als de droging erg snel verloopt, dan verdampt het water al uit de steen en bereikt het meegevoerde zout dus niet het oppervlak) het vocht uit gevels doet verdwijnen en zoutkristallen gaan uitzetten met metselwerk vervormingen tot gevolg; omdat zoutkristallen toenemen in omvang en zodoende druk kunnen opbouwen tot wel 80 Bar oftewel 80 x 100 kPa (kilo Pascal). 

Sinds 2022 en 2023 zien we meer schadegevallen van gevelmetselwerk langs kustgebieden.

Tegenwoordig zijn er beproefde systemen waarmee een teveel (overschot) aan zouten aan gevelmetselwerk onttrokken kunnen worden en een balans zal ontstaan waardoor de mogelijkheid zal voordoen om het gevelmetselwerk en voegwerk na enige tijd weer te kunnen herstellen op traditionele manier. Enkele weken na dit gevelherstel kan men al een systeem toe gaan passen waarmee de opname van zouten zal worden beperkt en/of kan worden gereguleerd met een langer behoudt van het gevelmetselwerk als resultaat.

Bij spouwmuurconstructies is het raadzaam om roestvaststalen renovatiespouwankers aan te brengen.