Spouwanker onderzoek

Bouwkundig spouwanker onderzoek

Thor Logical voert jaarlijks tientallen onderzoeken uit aan metselwerk constructies. 

Een groot deel hiervan zijn spouwmuurconstructies bestaande bouw van vorige eeuw. Om een spouwmuur constructief sterk te kunnen maken worden vanaf de eerste toepassing spouwankers van metaal aangebracht om buitenblad met binnenblad te koppelen.

Detail - doorsnede 002_Tekengebied 1

Wij constateren in tenminste 80% van onze jaarlijkse gevelonderzoeken met spouwmuurconstructies, dat de originele metalen spouwankers functioneel niet meer voldoen en zichtbaar aan het einde van hun levensduur zijn. In ernstige situaties moeten op zeer korte termijn (0-3 maanden) renovatiespouwankers worden geplaatst. In andere situaties 12 tot 36 maanden, met als aanbeveling om jaarlijks de posities op locatie te laten controleren (monitoren). Wij voeren een spouwmuur onderzoek uit conform BRL 2109.

Inmiddels hebben we veel geleerd over na-isoleren (spouwvullingen) en wat daarvan de  gevolgen kunnen zijn, daarnaast hebben we geconstateerd tijdens onderzoeken die plaats hebben gevonden tussen 2019 en 2021, dat destijds in zijn geheel of plaatselijk onvoldoende spouwankers zijn toegepast, of verkeerd zijn geplaatst, teveel speling hebben en/of dat spouwankers volledig verroest of doorgesleten zijn.

Bij een gevelinspectie voeren wij altijd destructieve onderzoeken uit op meerdere posities en verschillende windrichtingen, tevens controleren wij de kwaliteit en conditie van metselwerk, voegwerk, bouwdetails en of er koudebrug situaties aanwezig zijn.

Thor Logical bevindingen 2019-2021

  • 40 gevelinspecties met spouwmuurconstructies (gemiddeld op jaarbasis).
  • 80%-90% hiervan zijn spouwankers niet functioneel (meer dan 30 gevelinspecties).
  • Onvoldoende spouwankers aanwezig in geheel structureel of plaatselijk.
  • Spouwankers onjuist geplaatst, teveel speling, verroest of doorgesleten.

Afschuiven Gevelmetselwerk

Op de afbeelding rechts te zien staan twee roodgekleurde schuine pijlen aan de zijkant van een pand, enkele centimeters eronder evenwijdig zijn scheuren in baksteen metselwerk en stuclaag verborgen achter de afwerking maar enigszins voldoende zichtbaar als je goed kijkt (inzoomen).

In veel situaties met instabiele funderingen of onvoldoende dragend vermogen van gevelmetselwerk, komt deze los van een achterliggende constructie. Op de afbeelding rechts is de achterliggende constructie een woningscheidende bouwmuur van massief metselwerk en de voorgevel bestaat ook uit massief metselwerk. Het pand is voorzien van nieuwe buispalen beton- fundering in combinatie met constructieve vloer. De gevolgschade aan het pand is goed te zien aan de voorgevel en ook binnen. Nu de fundatie voldoende stabiel is en scheurvorming metselwerk ook tot rust gekomen is, kan tot herstel worden overgegaan door een ervaren gevel-onderhoud aannemer.

Zijgevel afschuifing metselwerk
eigen foto Thor Helical
Schade gevelmetselwerk2

Traditioneel werden na het aanbrengen van de fundering eerst de bouwmuren opgetrokken. Om hier tegenaan het naderhand op te trekken gevel-metselwerk te kunnen koppelen, zijn hiertoe uitsparingen gemaakt aan einde van de bouwmuren door het toepassen van een volle bloktand of wisselende bloktand in het massieve metselwerk en waar mogelijk  (in bepaalde situaties) kon men een vallende vertanding toepassen. De stabiliteit van bouw-muren werd geborgd door de houten vloerbalken.

Op de afbeelding rechts zien we een inwendige hoek waarvan het linkerdeel de bouwmuur is en rechts de binnenzijde van de gevel te zien is. In deze situatie heeft men met behulp van gezet stevig plaatstaal en bouten schoefdraad – en moeren constructie met chemische verlijming, de voorgevel met de bouwmuur opnieuw geborgd op verdieping niveau. Het nadeel van deze re-constructie is dat de verankering in het zicht is en achter voorzetwanden zal moeten worden weggewerkt.  

 

hoekversterking
Facade koppelen aan bouwmuren

Een slim en eenvoudig systeem om massief metselwerk te koppelen doe je vanaf de buitenzijde met 12mm muurankers, daarvoor is geen chemie nodig en hoef je aan de binnenzijde geen voorzetwanden te plaatsen. 

dodemansbed van staal 0002

In situaties waar een afschuiving van gevelmetselwerk kan plaatsvinden of een gevel kan bezwijken door eigen gewicht, zal men terstond maatregelen moeten treffen; eerst moeten de bewoners of gebruikers van het pand geholpen worden met een tijdelijke verblijfplaats waarna een omheining moet worden geplaatst rondom het pand. Daarna kan men beginnen met stutten van de gevel(s) en constructies. Op de afbeelding links zie je een zogenoemd dodemansbed. In deze situatie is gekozen voor een combinatie van staal en is deze bedoeld als tijdelijke constructie tot het moment dat het gebouw weer constructief veilig is hersteld.

pinning-brick-stone-arches-banner

Het afschuiven van gevelmetselwerk kan ook voorkomen bij spouwmuur-constructies waarbij het buitenblad door het eigen gewicht en massa vanwege verkeerd uitgevoerde bouwdetails -zoals bijvoorbeeld bij betongevelband aansluitingen het geval is-  kan loskomen, maar bijvoorbeeld ook bij het meer moderne gevelmetselwerk waarin stalen geveldragers zijn toegepast. Op de afbeelding rechts zie je het metselwerk boven een geveldrager naar voren komen omdat het buitenblad niet langer meer verbonden is met het binnenblad in combinatie met verkeerde ontwerp details en/of uitvoering in het werk.

Instabiele gevel

Historisch Metselwerk #1

Historisch Metselwerk

Oude infrastructuren van bouwwerken en kunstwerken die destijds opgetrokken zijn in metselwerk van baksteen, hebben naast klimaatveranderingen door de eeuwen heen, met name tijdens afgelopen decennia, veel moeten doorstaan. Daarnaast zijn er sporen en periodes van verval en/of is achterstallig onderhoud ontstaan.

Daarnaast heeft de impact van vele bouwkundige veranderingen aan percelen de jaren erna gezorgd voor verzwakking en esthetische schade, soms ten koste van de stabiliteit van het bouwwerk zelf en belendende percelen en daarbij de ondergrond met fundering met verzakking of scheefstand tot gevolg.

Scheurvorming in gevelmetselwerk en bouwmuren kan tegenwoordig netjes hersteld worden door een gevelspecialist. Dit geldt niet alleen voor gebouwen maar ook voor scheurherstel aan kademuren en bruggen die tegenwoordig vaker te maken hebben met zwaar en regelmatig verkeer.

Gevelmetselwerk van historische gebouwen tot bouwjaren (circa) 1930 is meestal massief 22cm dik en soms wel dikker zoals bij grote landhuizen en bijvoorbeeld kerkgebouwen. Ook kademuren bestaan uit behoorlijk dik metselwerk om de weerstand van water en het wegdek te kunnen weerstaan.

Zodra scheurvorming in metselwerk ontstaat is het tijd om te handelen en niet langer te wachten!

Onze metselwerk specialisten onderzoeken, analyseren, beoordelen, valideren en adviseren als het gaat om alle voorkomende metselwerk constructies en situaties, zowel nieuwbouw, bestaande bouw en historisch metselwerk.